ABD’nin petrol fiyatlarını dizginleme çabaları, küresel arz belirsizliği ve jeopolitik riskler nedeniyle yetersiz kalıyor. Rezerv tahliyeleri ve yaptırım esnemelerine rağmen fiyatlar yüksek seyrediyor.
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyonları ve İran’ın misillemeleri, küresel petrol arzında belirsizlik yaratarak petrol fiyatlarını yükseltmeye devam ediyor. Dünya petrol sevkiyatının kritik geçiş noktalarından Hürmüz Boğazı’ndaki trafik aksamaları ve enerji tesislerinin hedef alınması, fiyatlardaki dalgalanmayı tetikledi.
Trump yönetiminin küresel çabalara rağmen 100 doların üzerindeki ham petrol fiyatlarını aşağı çekme çabaları sonuçsuz kaldı. Stratejik rezervlerin piyasaya sunulması ve yaptırımların esnetilmesi gibi adımlar, jeopolitik risklerin gölgesinde somut bir etki yaratmadı.
Uzmanlar, petrol fiyatlarını düşürmenin en etkili yolunun, dünya petrolünün yaklaşık %20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması olduğunu belirtiyor.
ABD yönetimi, petrol piyasasına doğrudan müdahale kapsamında Stratejik Petrol Rezervi’nden 172 milyon varil petrolü piyasaya sürme kararı aldı. Bu, ABD tarihindeki en büyük rezerv tahliye operasyonlarından biri olarak kayıtlara geçti. Uluslararası Enerji Ajansı üyesi 32 ülke de koordineli olarak 400 milyon varil petrol ve rafine ürünü piyasaya sürecek.
ABD Enerji Bakanı Chris Wright, rezervlerden petrol akışının 20 Mart’ta başladığını ve günlük 1 ila 1,5 milyon varil arasında olması beklendiğini açıkladı. Bu, toplamda 3 milyon varile yakın bir seviyeye ulaşabilecek.
Washington yönetimi, arz açığını kapatmak amacıyla Rus ve İran petrolünün satın alınmasına geçici olarak izin verdi. ABD Hazine Bakanlığı, Hint rafinerilerine Rus petrolü alımı için 30 günlük geçici muafiyet tanıdı. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, bu önlemin Rus hükümetine önemli bir mali fayda sağlamayacağını belirtti.
Ayrıca, yaptırım altındaki Venezuela’nın petrol sektörüne yönelik kısıtlamalar da esnetildi. ABD Hazine Bakanlığı, denizde bekleyen İran petrolünün satışına izin veren dar kapsamlı 30 gün süreli bir genel lisans yayımladı. Bu lisansın, ‘Destansı Öfke Operasyonu’ sürerken fiyatları düşük tutmayı amaçladığı vurgulandı.
Amerikan şirketlerine Venezuela devlet petrol şirketi Petróleos de Venezuela S.A. (PdVSA) ile belirli işlemler yapma izni veren genel lisans da 18 Mart’ta yayımlandı. Bu adımın küresel enerji piyasasını desteklemesi bekleniyor.
ABD yönetiminin tüm müdahalelerine rağmen petrol piyasalarında fiyatlar yukarı yönlü seyrini koruyor. Brent petrolün varil fiyatı 100 doların, Batı Teksas (WTI) türü ham petrol ise 90 dolar seviyelerinin üzerinde seyrediyor.
Orta Doğu’daki jeopolitik riskler ve bahar aylarının gelmesiyle artan talep, benzin fiyatlarını yüksek tutuyor. Amerikan Otomobil Birliği (AAA) verilerine göre, ABD’de normal benzinin ulusal ortalama fiyatı 23 Mart itibarıyla galon başına 3,96 dolara ulaştı. Bu rakam, bir ay öncesine göre 1 dolar artış gösterdi.
California gibi eyaletlerde benzin fiyatı 5,8 dolara kadar çıkarken, Washington ve Hawaii’de 5 doların üzerinde kaydedildi. Artan akaryakıt maliyetlerinin lojistik giderleri tırmandırarak gıda ve diğer temel tüketim ürünlerinde fiyat artışlarını tetikleyebileceği endişesi hakim.
Yorum Yap